Omdat mevrouw Glismeijer “ja” antwoordde op de vraag “Kunnen jullie (!) oppassen op de kleine, als wij…” rijd ik afgelopen vrijdag naar Veenhuizen.
Het “ja, wij”, uitgesproken zonder mij, impliceert het met mij.
Om iets over tienen in de morgen vertrekken we.
Veenhuizen blijkt ruim twee uur rijden.
Ik herhaal: ruim.
Het doet me bij Emmeloord al verzuchten ‘Je bent sneller in Antwerpen…’.
Maar goed, liefde kent geen grenzen.
Niet van tijd.
Niet van afstand.
Iets voorbij Drachten gaan we een provinciale weg op.
Een eind verderop is met die pret ook gedaan en rijden we over een soort boerenweggetjes met drempels en verkeerheuvels richting Veenhuizen.
Het valt me altijd op.
Buiten de randstad worden zes- en vierbaanswegen tweebaanswegen.
Zodat je denkt “Nog iets naar het noorden en we komen op een zandpad terecht”.
Gelukkig blijven we op verharde wegen.
We bereiken de laan van Weldadigheid.
Het voelt niet extra weldadig aan.
Het zal zo genoemd zijn, omdat ze leidt naar een zogenaamde kolonie van weldadigheid.[i]
Pas bij thuiskomst zal ik over de koloniën lezen.
Over de gedachte dat werk, discipline, onderwijs, gezonde buitenlucht en religie betere mensen maakt.
Het maakt dat je denkt “Ik moet nog een keer, maar dan…”
Vrijdag en zaterdag verwonder ik me alleen maar bij wat ik zie en hoor.
Mooie gebouwen, een boevenbus, een hospitaal, een lijkhuisje, een kerk, een volkstuin, een brouwerij…
Eigenlijk te veel om op te noemen.
Ik probeer een beeld te vormen van het leven zoals het geweest moet zijn.
Hard.
Zwaar.
Wanhoop.
Hoop.
Een hoop getob.
Thuis bekijk ik de gemaakte foto’s.
Mijn oog valt op ‘Piepers en Paupers’.[ii]
Ik vraag me af of het ‘en – en’ of ‘of – of’ is.
“Zijn er niet veel piepers?”
“Bestaat de mensheid niet uit piepers?”
Om maar bij mezelf te blijven:
“Ben ik zelf niet een pieper in het diepst van mijn gedachten?”[iii]
“Zijn er niet veel paupers?”
“Bestaat de mensheid niet uit paupers?”[iv]
Mensen die niets hebben, tekortkomen, afhankelijk zijn.
Pauper komt immers uit het Latijn en betekent “arm”.
Of kom je piepers en paupers alleen maar in de kerk tegen?
[i] Zie https://gevangenismuseum.nl/omgeving/kolonien-van-weldadigheid/, d.d. 2026-04-13.
En bekijk https://gevangenismuseum.nl/omgeving/kolonien-van-weldadigheid/ of via https://www.youtube.com/watch?v=NE5DT1KPD2g&t=148s d.d. 2026-04-13.
[ii] Zie ook https://www.piepersenpaupers.nl, d.d. 2026-04-13.
[iii][iii] Vgl. https://www.dbnl.org/tekst/kloo003verz01_01/kloo003verz01_01_0005.php, d.d. 2025-04-13.
[iv] Niet in de zin van “asociaal” of “onbeschaafd”, maar letterlijk.
Goudse pelgrim 