Gunnend en gul

Preek over Mattheüs 25:31-46. jeugddienst (kinderdienst) Dorpskerk Vreeswijk, 15 november 2026.

Gemeente van onze Heere Jezus Christus,

Stel je eens voor…

Je zit thuis lekker op de bank.

Je kijkt tv, of je scrollt wat op je telefoon.
Of… je zit op je eigen kamer te gamen.

Plots gaat de deurbel…

Het eerste wat je denkt is: “Mama of papa doet wel open.
Ik blij gewoon lekker kijken, of scrollen, of gamen….”.

Maar de bel gaat nog een keer.
En nog een keer.

Daarom doe je zelf maar open.

Er staat iemand voor de deur.
Beetje vieze, slordige kleren, beetje onverzorgd uiterlijk.

Het is niet iemand die je kent.
Of toch wel?
Zag je ‘m ooit bij de kerk?
Of…?

Het is in ieder geval geen vriend of vriendin.
Geen familie of bekende.
Maar gewoon een vreemde.

Hij vraagt: “Heb je een broodje voor me?”.
“En een glaasje water…”.

Wat doe je dan?

Denk je dan:

“Uh, eng. Gauw de deur dicht, vast een crimineel”.
“Babbeltruc aan de deur!”.

Of
“Ja hallo, nu ff geen tijd”.
“De film, serie is net zo leuk”.
“Ik ben nog niet klaar met Tiktok bekijken”.
“Hallo, ik zit bijna bij het volgende level, ik moet alleen nog…”.

Kortom: denk je eigenlijk:
“Het komt nu niet uit…”.
“Laat iemand anders maar helpen…”.
“Broodje Vreeswijk is om de hoek…”.

Of…

Je doet zoals je denkt…

Ik denk dat bij veel grote mensen hetzelfde gaat.

Grote mensen hebben het ook druk.
Misschien nog wel drukker dan kinderen.

Iedereen heeft het druk.

Met werk, met sport, met afspraken.

En… vooral met zichzelf.

Vandaag horen we Jezus iets bijzonders zeggen.
Hij zegt: “Als je iemand die honger heeft te eten geeft, als je iemand die dorst heeft te drinken geeft, als je iemand die gevangen is, die eenzaam is bezoekt, dan doe je dat voor Mij”.

“Voor Mij”

Voor Jezus dus.

Een glas water.

Een boterham.

Een bezoekje.

En Jezus zegt: “Dat heb je voor Mij gedaan”.

Jij denkt nu misschien: “Huh, hoe kan dat?”.

Daarover gaat het vanmorgen.

Jezus vertelt over de dag waarop Hij terugkomt.^[i]

Niet als baby in de kribbe.
Zo is Hij al gekomen met Kerst.

Niet als een Man die preekt en wonderen doet, maar uiteindelijk toch wordt uitgelachen, geslagen en aan een kruis gehangen.
Dat is al gebeurd voor en op Goede Vrijdag.

Nee, Hij komt als Koning.^[ii]

Met alle engelen.
In heerlijkheid.

Wat een dag zal dat zijn!

Alle mensen zullen voor Hem staan.^[iii]

Alle mensen.
Jij.
Ik.
Je vader.
Je moeder.
Je klasgenoten.
Je vrienden en vriendinnen.
Iedereen.

Dan zal Jezus de mensen van elkaar scheiden.
Zoals een herder schapen van bokken scheidt.

De schapen aan Zijn rechterhand.
De bokken aan Zijn linkerhand.

Dat klinkt misschien een beetje eng.

Want… waar hoor ik dan bij?
Bij de schapen?
Of bij de bokken?

Da’s geen onbelangrijke vraag.
Integendeel, het gaat immers over het eeuwige leven.

Luister eens goed naar wat Jezus zegt tegen de mensen aan Zijn rechterhand.

Hij zegt:

“Jullie zijn door mijn Vader gezegend, kom en neem deel aan het koninkrijk dat al sinds de grondvesting van de wereld voor jullie bestemd is”.

In de HSV staat:
“… beërf het Koninkrijk dat voor u bestemd is vanaf de grondlegging van de wereld.

Beërf…

Dat doet denken aan vorige week, de gelijkenis van de wijngaardiers.^[iv]

Beërf het Koninkrijk.
Dat is niet: verdien het Koninkrijk.

Er staat ook niet: “Jullie hebben genoeg goede dingen gedaan, dus jullie mogen naar binnen”.

Nee: beërf!

Een erfenis krijg je niet omdat je er hard genoeg voor gewerkt hebt.
Je ontvangt het omdat je bij iemand hoort.

Dat is genade.

Dat het genade is moet je goed onthouden, want voor je het weet maken we van Jezus’ onderwijs een wedstrijdje.

Wie helpt de meeste mensen?
Wie doet de meeste goede dingen?

Wie verdient de hemel?

De hemel kun je niet verdienen!

De hemel wordt geschonken.
Door Jezus Christus.

En dan gebeurt er in de gelijkenis iets merkwaardigs…

Jezus zegt tegen de mensen aan Zijn rechterhand:

“Ik had honger en jullie gaven Mij te eten,
Ik had dorst en jullie gaven Mij te drinken.
Ik was een vreemdeling en jullie namen Mij op,
₃₆Ik was naakt en jullie kleedden Mij.
Ik was ziek en jullie bezochten Mij,
Ik zat gevangen en jullie kwamen naar Mij toe.”

De mensen, de rechtvaardigen, kijken verbaasd.

Verbaasd vragen ze dan ook:
“Heer, wanneer hebben wij U hongerig gezien en U te eten gegeven,
of dorstig en U te drinken gegeven?
₃₈Wanneer hebben wij U als vreemdeling gezien en opgenomen, U naakt gezien en gekleed?
₃₉Wanneer hebben wij gezien dat U ziek was of in de gevangenis zat en zijn we naar U toe gekomen?”

Ze weten het niet eens meer.

Dat vind ik nou mooi.

Blijkbaar hebben ze niet met een schriftje rondgelopen waarin ze al hun goede daden bijhielden.^[v]

Zo van:
Zondag: naar de kerk geweest. Twee keer.
Twee punten.

Maandag: oude buurvrouw geholpen. Eén punt.

Dinsdag: Iemand getroost. Twee punten.

Woensdag: geld gegeven aan een goed doel.
Veel geld: drie punten.

En aan het eind van de week dan danken: “Heere, kijk eens hoe goed ik het deze week gedaan heb!”.

Nee…

Ze hebben gewoon liefgehad.

Omdat ze zelf door Christus waren geliefd.

Omdat genade hun hart heeft veranderd.

Jezus zegt:
“Ik verzeker jullie: alles wat jullie gedaan hebben voor een van de geringsten van mijn broeders of zusters, dat hebben jullie voor Mij gedaan.”

Jezus spreekt hier over Zijn geringste broeders of zusters.
Mensen die bij Hem horen en in hun nood afhankelijk zijn van anderen.

Je kunt denken aan Zijn bloedeigen broeders en zusters van het Joodse volk.

Je kunt denken aan de discipelen, de apostelen.
Hoe er met hen wordt omgegaan zegt iets over de relatie met de Heere Jezus.


Het oordeel gaat dan hoe je mensen die bij Israël horen en volgelingen van Jezus hebt behandeld.

Je kunt zelfs denken aan vijanden die je lief moet/mag hebben.

Liefde zoekt niet uit of iemand wel hulp verdient.

Liefde ziet iemand in nood.

Liefde zet in beweging…

Dan spreekt Jezus tegen de mensen aan Zijn linkerhand.

“Ik had honger en jullie gaven Mij niet te eten,
Ik had dorst en jullie gaven Mij niet te drinken.
₄₃Ik was een vreemdeling en jullie namen Mij niet op,
Ik was naakt en jullie kleedden Mij niet.
Ik was ziek en zat in de gevangenis en jullie bezochten Mij niet.”

Ook deze mensen zijn verbaasd.

“Heer, wanneer hebben wij U hongerig gezien of dorstig, als vreemdeling of naakt, ziek of in de gevangenis en hebben wij niet voor U gezorgd?”

Misschien zouden ze zeggen:
“Ja, als we geweten hadden dat U het was…
Ja, dan hadden we natuurlijk wel geholpen”.

Stel je voor: Jezus staat voor de deur en belt aan.

Dan doe je toch open?

Dan zet je toch koffie?

Dan geef je hem toch de beste stoel?

Natuurlijk!

Maar Jezus zegt eigenlijk: “Waarom deed je dat dan niet voor die ander?”

Voor die kleine?

Voor die arme?

Voor die Jood?

Voor die discipel?

Voor die eenzame?

Voor die kwetsbare?

Het probleem van deze mensen is niet dat ze te weinig punten hebben verzameld.

Nee, hun probleem zit dieper.

Ze hebben geen liefde.

Daarom laat hun leven niet zien dat ze bij Jezus horen.
Al zijn ze misschien nog zo godsdienstig en wetsgetrouw.

Daarom is dit zo’n ernstig gedeelte.

Jezus spreekt zelfs over eeuwige straf…

De Koning die straks oordeelt, is dezelfde Jezus die ons vandaag nog roept ons om te keren en Hem en elk ander lief te hebben.

In het Bijbelgedeelte van vandaag zegt Hij dat het oordeel komt…

Misschien denk je nu:

Het oordeel is eng…

Ik schrik er van…

Ik moet, ik zal meer mijn best doen.

Meer helpen.

Meer geven.

Vriendelijker zijn.

Minder op m’n telefoon.

Mijn schermtijd beperken.

Geen ruzie zoeken.

Niet vechten.

Maar daarmee sta je nog niet aan de juiste kant.

Als je denkt dat je daarmee jezelf kunt redden, als je denkt dat je jezelf moet redden… dan heb je het Evangelie nog nier begrepen.

Want, wie van ons helpt altijd?

Wie van ons heeft altijd iedereen geholpen?

Wie heeft nog nooit een zwerver, een discipel, een apostel, een Jood, zomaar voorbij gelopen?

Wie heeft nooit gedacht “Sorry, nu even niet”.

Ik wel…

En jij?

Als we eerlijk zijn dat moeten we allemaal zeggen: volmaakt liefhebben, het lukt me niet.

Wij zijn geen perfecte schapen…
Wij zijn zondaren, dat wil zeggen mensen die het moeten hebben van Jezus alleen en helemaal.

Daarom hebben we niet allereerst een lijstje met goede voornemens en goede daden nodig.

We hebben een Redder nodig.

En die Redder is Jezus.

Weet je wat zo bijzonder is?

De Koning die straks op Zijn troon zit, heeft Zelf honger gehad.

Hij heeft dorst gehad. Mij dorst.

Hij is afgewezen.

Hij is gevangen genomen.

Hij heeft zelfs aan het kruis gehangen.
Daar heeft Hij onze, jouw en mijn schuld gedragen.

Hij heeft gedaan wat jij en ik niet konden.

Hij heeft Vader volmaakt liefgehad.

En Zijn naaste als Zichzelf.

Hij heeft Zijn leven gegeven voor mensen die zichzelf niet kunnen redden.

Niet wat jij moet!
Wat Hij doet!

Dat is het Evangelie.

Wie door Hem gered is, blijft niet hetzelfde.

Niet omdat je ineens volmaakt bent.
Maar omdat Zijn liefde iets met je doet.

Want Zijn liefde, Zijn genade maakt je niet onverschillig.
Nee, Zijn liefde, genade maakt liefdevol.
Zijn genade hervormt, herschept.
Gunnend en gul.

Broeders en zusters, oud en jong.
Wat betekent dit nu heel concreet voor morgen?

Moeten we morgen allemaal naar Afrika om arme mensen te helpen?

Moet je al je speelgoed weggeven?

Moet je de hele wereld verbeteren?

Nee, begin maar klein.

Misschien zit er morgen iemand alleen in de pauze.
Ga er eens nazitten.

Misschien wordt iemand in een app-groep belachelijk gemaakt.

Doe niet mee.
Zeg er iets van.

Misschien is je opa of je oma een beetje eenzaam.Of ziek.

Ga er eens langs.

Of bel eens op.

Misschien heeft iemand in de kerk verdriet.
Vraag eens hoe het gaat.
En luister…
Praat niet gelijk over jezelf, maar luister…

Enne grote mensen.

Voor jullie geldt eigenlijk precies hetzelfde.

We kunnen prachtig gesprekken voeren over de kerk, over de wereld, over onze samenleving.

Wat beter kan en beter moet.

Maar soms zie je niet eens degene die naast je zit.

We praten over naastenliefde, terwijl de naaste op ons wacht…

Ik weet wel: je kunt niet iedereen helpen.

Je kunt niet alle verdriet oplossen.

Je kunt niet alle honger stillen…

Je kunt de wereld niet redden.

Dat hoeft ook niet…

De wereld heeft namelijk al een Redder.

Zijn Naam is Jezus.

Maar wie zich door Hem gered weet, mag Zijn liefde laten zien.

Niet om een plaats in Zijn Koninkrijk te verdienen…

Maar omdat Hij uit genade ons een plaats geeft in het Koninkrijk.

Misschien zegt Jezus straks wel tegen je:

“Weet je nog, die ene die alleen zat?”

“Weet je nog, die zieke die je bezocht?”

“Weet je nog, dat glas water?”

Misschien zeg jij dan verbaasd:
“Maar Heere, dat stelde toch niets voor?”.

En dan zegt Hij: “Voor Mij wel”.

Dat is de wonderlijke vrucht van Zijn genade.

We hebben een grote Koning, die tegelijkertijd als een wijnstok is.
Verbonden met Hem draag je vrucht.

Nogmaals: Wij hoeven, jij hoeft de wereld niet te redden.
Dat heeft Jezus gedaan.

Maar loop Jezus en je naaste komende week niet voorbij.

Heb lief!

God boven alles.

De naaste als jezelf.

Amen.

---

^[i] Zie voor de context zie Mattheüs 24:1-25:46. Voor een uitgebreide uitleg – en voordat er gemaild, geappt, gebeld wordt “Joh, je hebt helemaal niet gezegd dat, maar…” – verwijs ik naar dr. Mart-Jan Paul m.m.v. drs. Kees de Vreugd, Mattheüs – Bijbelverklaring met Joodse en archeologische achtergronden, Apeldoorn: Labarum Academic, 2025.

^[ii] M.J Paul, a.w. ‘Jezus (gaat) verder met Zijn onderwijs in een beeldende vertelling die in strikte zin geen gelijkenis is. Het betreft geen verhaal met een diepere strekking, maar een beschrijving in een directe verkondiging. Dit onderwijs betreft de situatie dat Hij als Rechter de mensen zal beoordelen naar hun daden: Wanneer de Mensenzoon komen zal in Zijn heerlijkheid en al de heilige engelen met Hem, zal Hij zitten op de troon van Zijn heerlijkheid (vs. 31). De titel Mensenzoon is al vele malen gebruikt (zie §25) en betreft hier Zijn komst in heerlijkheid, zoals beschreven in Daniël 7:14 (vgl. 16:27; 24:30). Er zullen engelen bij Hem zijn (13:41; 16:27; Zach. 14:5). Zij zullen de uitverkoren over de hele wereld tot Hem vergaderen (24:31; 2 Thess. 1:7). Hij zal plaatsnemen op Zijn troon (19:28; vgl. Openb. 20:4-6,11-15; 22:1,3). Zoals eerder bleek, draagt God het oordeel over aan Jezus (16:27; vgl. Joh. 5:27).

Vóór Hem zullen al de volken bijeengebracht worden (vgl. Joël 3:2), en Hij zal ze van elkaar scheiden zoals de herder de schapen van de bokken scheidt (vs. 32; vgl. Ez. 34:17,20; Matth. 13:49).’

^[iii] Dr. Jakob van Bruggen, Matteüs. Het evangelie voor Israël, Kampen: Kok. 2004⁴. “De vraag tot welke categorie men behoort wordt niet bepaald door de groep of de natie waar men bij gerekend wordt, maar door de houding die ieder persoonlijk aan de dag heeft gelegd. Het geheel van de verenigde naties vormt een gemengde kudde”.

^[iv] Zie https://glismeijer.com/2026/11/08/de-slechte-landbouwers-wijnbouwers/, d.d. 2026-11-15.

^[v] Orthodox zijn in de leer is niet genoeg. Daden doen er toe. De orthopraxie, de levenspraktijk is hier aan de orde. Zie bijvoorbeeld Mat. 7:21-26 en 12:50.