Preek over Mattheüs 13:24-30 en 36-43 gehouden in de Sionskerk in Alphen aan den Rijn op 26 juli 2026.
Gemeente van onze Heere Jezus Christus,
Vandaag horen we dankzij het rooster van onze kinderen over “Het onkruid tussen de tarwe”.
Ook deze gelijkenis kan je verwarren.
Net als de gelijkenis van de zaaier…
Mattheüs 13 begint met “Op die dag…”.
Dat is de dag van hoofdstuk 12, de dag dat Jezus een bezetene geneest.
Een man die blind is en niet kan spreken, wordt genezen.
Zo laat Jezus zien dat met Zijn komst het Koninkrijk van God is aangebroken.
Maar de Farizeeën reageren niet met aanbidding.
Niet met verwondering.
Nee, zij zeggen dat Jezus dit doet door de kracht van Beëlzebul, de overste van de demonen.
De Messias staat voor hun ogen, maar zij herkennen en erkennen Hem niet.
Ze willen Hem niet erkennen.
Op díe dag begint Jezus in gelijkenissen te spreken.
Niet omdat Hij Zijn boodschap eenvoudiger wil maken.
Maar omdat Zijn gelijkenissen tegelijk openbaren én verbergen.
Wie gelooft, gaat meer zien.
Wie zich verhardt, wordt nog blinder.
Het horen van Gods Woord heeft ook een ernstige kant….
De eerste gelijkenis die Jezus dan vertelt is de gelijkenis van de zaaier.[i]
Er wordt gezaaid.
Er valt zaad op de weg, op rotsachtige grond, tussen de dorens.
Het draagt geen vrucht.
Gelukkig valt een deel ook in goede aarde.
Dat draagt wel vrucht.
Jezus zegt:
“Maar bij wie in de goede aarde gezaaid is, dat is hij die het Woord hoort en begrijpt; die ook vrucht draagt, de één honderd-, de ander zestig- en de ander dertigvoud.” (Matt. 13:23)
Vorige week schrok ik weer een beetje van de gelijkenis van de zaaier.
Hoezeer herken ik bij mijzelf de weg, de steenachtige grond, de doornen en distels.
Ik vraag me soms af (het zijn niet mijns beste momenten): “Draag ik überhaupt wel vrucht?”.
Vandaag dus de gelijkenis van het onkruid tussen de tarwe.
Ik las ‘m afgelopen week aan tafel bij m’n moeder.
Ook bij haar voelde ik het ongemak
“vurige oven”, “gejammer en tandengeknars”.
Het klinkt angstaanjagend.
Het is angstaanjagend.
Ik denk dat bij velen direct de gedachten gaan naar familieleden, naar kinderen, naar kleinkinderen, naar vrienden die niet, of niet meer geloven.
In de praktijk zijn het schatten van mensen.
Maar… naar de kerk gaan ze niet meer.
Met God en geloof lijken ze voor het oog niet zoveel, of niets te hebben.[ii]
Zouden zij…
Ze zijn toch liever dan menig kerk-mens.
Ze zijn behulpzamer dan…
Stop.
Het oordeel laten we aan Hem die zegt:
Oordeel niet, opdat u niet geoordeeld wordt;2want met het oordeel waarmee u oordeelt, zult u zelf geoordeeld worden; en met welke maat u meet, zal er bij u ook gemeten worden.
Zullen we eerst maar eens kijken naar deze gelijkenis.
En proberen te luisteren voor jezelf?
Niet voor een ander…
Jijzelf wordt vanmorgen aangesproken.
Ik trouwens ook.
Ik hoop en bid dat je zult ontdekken dat er een grote troost in deze gelijkenis zit.
Voor jezelf.
Voor allen die Hem lief hebben gekregen.
Het eerste wat je moet horen.
Het eerste wat je moet weten en nooit moet vergeten,
is dat de akker van de Koning is.
Vers 24 spreekt over “zijn akker”.
De akker is – vers 38 – de wereld.
Jezus is – vers 37 – de zaaier.
Dat is dus één.
Denk er dus om.
De wereld is niet van de duivel, al kan hij zich nog zo breed maken en een grote bek opzetten.
De wereld is van de Zoon des mensen.
Christus is Koning.
Dat is dus één.
Wij kijken vaak naar de macht van het kwaad.
Naar alles wat verkeerd gaat.
Naar wat anders zou moeten.
Ons kijken kan tot verkijken worden.
Jezus verkijkt zich niet.
Hij begint bij Zijn eigen macht.
Hij is de Zaaier.
Hij bezit de akker.
Hij bepaalt ook het einde.
Dat is toch een geweldige bemoediging?
Dat Hij komt om te oordelen levenden en doden, mag ons bemoedigen.
Uiteindelijk zal Hij recht doen!
Aan allen!
Soms lijkt het alsof het kwaad altijd wint.
Het kromme, het achterbakse, het gemene.
Oorlogen, haat, vervolging.
Gedoe in de politiek.
Gedoe in de kerk.
Gedoe in je eigen leven.
Je kunt er doodmoe van worden.
Zonden, verkeerde dingen die blijven terugkomen…
Zorgen over kinderen… of over kleinkinderen.
Er kunnen momenten zijn dat je het uitroept: “Heere, waar bent U?”
“Doe er wat aan…”
Vanmorgen zegt Jezus: “Denk erom.
De wereld is Mijn akker”.
“Ik zal…”
“Ik zal oogsten.
Het gaat om Mijn oogst.”
De Zaaier zaait goed zaad.
Dat zijn, zegt Jezus (vers 38), “de kinderen van het Koninkrijk”.
Jij bent zaad opdat je vrucht zult dragen.
Let op!
Hij zegt niet: “het zaad, dat zijn de mensen die zichzelf beter gemaakt hebben”.
Of: “dat zijn de mensen die harder hun best doen dan anderen”.
Nee.
“de kinderen van het Koninkrijk” worden gezaaid en dragen vrucht.
Vrucht dragen is genade!
Christen word en ben je niet uit eigen kracht.
Het geloof is niet ons werk, maar Zijn gave.
Paulus zegt in zijn brief aan de Efeziërs (H2): 8Want uit genade bent u zalig geworden, door het geloof, en dat niet uit u, het is de gave van God”
Dat mag ons klein, nederig maken.
En tegelijk mag het zekerheid geven: Wat Christus zaait, laat Hij niet los.
Het zal vrucht dragen…
Maar dan gebeurt er iets verschrikkelijks.
Terwijl de mensen slapen, komt de vijand.
Hij zaait onkruid tussen de tarwe.
Dat onkruid is volgens commentaren ‘dolik’ (Lolium temulentum).
Een gewas dat in de groeifase sterk lijkt op tarwe.
Pas als de aar rijpt, worden de zaden zwart en duidelijk herkenbaar.
Vers 39 De vijand die het gezaaid heeft, is de duivel.
De duivel, διάβολος (diabolos) is en blijft een na-aper.
Hij kan geen leven scheppen…
Hij kan wel verwarren.
Hij probeert Gods werk kapot te maken.
Dat gebeurde al in het paradijs.
Het gebeurt nog steeds.
Niet alleen in de wereld.
Ook in de kerk.
Ook hier probeert Hij Gods werk kapot te maken.
Ook bij jou en mij.
Ondertussen moge duidelijk zijn dat ook binnen de zichtbare kerk tarwe en onkruid door elkaar lopen.
Misschien vind je het niet leuk dat ik het zeg.
Het is wel een pijnlijke werkelijkheid.
Denk erom dat mensen vroom, godsdienstig kunnen leven zonder Christus.
Er kan godsdienst zijn, veel godsdienst zelfs, zonder liefde.
Zonder blijdschap.
Zonder vrede.
Zonder geduld.
Zonder vriendelijkheid.
Zonder goedheid.
Zonder geloof.
Zonder zachtmoedigheid.
Zonder zelfbeheersing.
Dat is niet alleen een waarschuwing voor anderen.
Ja hij…
Ja zij…
Geen religie, maar relatie.
“Leef ik werkelijk uit Christus en Zijn genade…?”
Het is vooral (misschien wel uitsluitend) een vraag voor en aan onszelf.
De lasteraar, aanklager, degene die verdeeldheid zaait, de duivel zaait onkruid.
Dat doet je wellicht vragen:
“Waarom verhoedt God dat niet?”
“Waarom maakt God niet meteen een einde aan het kwaad?”
“Waarom laat God zoveel kwaad, zonde toe?”
Dat zal jij ook wel eens hebben als je het journaal kijkt of de krant leest.
Dat je denkt “God, waarom…?”
De knechten willen ingrijpen.
Maar de heer van het huis zegt (vers 29 en 30):
29… Nee, opdat u bij het verzamelen van het onkruid niet misschien tegelijk ook de tarwe zelf uittrekt.
30Laat ze allebei samen tot de oogst opgroeien, en in de oogsttijd zal ik tegen de maaiers zeggen: Verzamel eerst het onkruid en bind het in bossen om het te verbranden, maar breng de tarwe bijeen in mijn schuur.
De dienaren vragen dus: “Wilt u dan dat wij erheen gaan en het verzamelen? Dis het onkruid eruit rukken?”
Maar Jezus antwoordt: “Nee.”
Niet omdat het onkruid onbelangrijk is.
Maar omdat het koren belangrijk en kostbaar is.
Wie nu ongeduldig aan het onkruid gaat trekken, beschadigt misschien de tarwe.
Ik weet niet wat jij nu denkt.
Maar zie je nou dat Hij – ondanks alles – toch zorgt?
Jezus denkt aan Zijn koren.
Zo laat deze gelijkenis iets zien van Zijn herderlijke liefde.
Hij weet hoe kwetsbaar Zijn kinderen zijn.
Hoe zwak, hoe breekbaar wij kunnen zijn.
Hij kent jou.
Dat God wacht, niet ingrijpt, betekent niet dat Hij het onkruid zo mooi vindt, het kwaad goedkeurt.
Of het kwaad op zijn beloop laat
Integendeel.
Er komt tijd, dan wordt er geoogst.
De oogst is tegelijkertijd de voleinding van de wereld.
Dan zal Christus recht doen.
De maaiers zijn Zijn engelen.
We lezen dat het onkruid in bossen wordt gebonden en verbrand.
De tarwe gaat naar de schuur.
Er wordt scheiding aangebracht.
In het Evangelie van Mattheüs gebeurt dit meer:
Tarwe en onkruid (Mattheüs 13:24-30, 36-43)
Schapen en bokken (Mattheüs 25:31-46)
Wijze en dwaze maagden (Mattheüs 25:1-13).
Goede en slechte vissen (Mattheüs 13:47-50).
Twee bouwers (Mattheüs 7:24-27).
Twee zonen (Mattheüs 21:28-32).
Goede en slechte bomen (Mattheüs 7:17-20; 12:33).
Smalle en brede weg (Mattheüs 7:13-14).
De bedoeling moge duidelijk zijn: vluchten tot Christus.
Geloven in Hem, vrucht dragen.
Bij het oordeel zal blijken wie werkelijk bij Hem hoort.
Dan is er alleen zijn, geen schijn.
Gemeente, de gelijkenis van vandaag heeft een ernstige boodschap.
Tegelijk een geweldige troost.
Geen enkele zonde blijft uiteindelijk ongestraft.
Geen onrecht zal eeuwig blijven bestaan.
Geen traan wordt vergeten.
Wie zal het oordeel uitspreken?
De Redder is de Rechter.
De Rechter is de Redder.
Wie is die Rechter en Redder?
Het is Hij Die Zijn leven geeft aan het kruis …
Hij Die opstaat uit de dood…
Eenmaal zal Hij de wereld oordelen…
Recht doen…
Ook aan alle Oekraïners die nu in de loopgraven vechten en sterven.
Ook aan alle Noord-Koreanen en Russen die in de loopgraven geduwd zijn.
Ook aan Hamas.
Aan Israël.
Aan Ali B en Ali C.
Aan jou.
Aan mij…
Dat zeg ik temeer omdat het soms lijkt alsof het onkruid overwint.
Of het goede zaad verstikt wordt.
Brutale mensen hebben de halve wereld.
Gods kinderen zullen de hele aarde beërven.
Blader eens door in Mattheüs.
Kijk eens naar Golgotha.
Zie het Lam…
Mensen bespotten Hem.
Vrome leiders veroordelen Hem.
Soldaten slaan Hem.
Zelfs de natuur…
De duisternis valt.
Maar juist daar overwint Hij en draagt Hij vrucht.
Voor jou.
Voor een ieder die gelooft.
Aan het kruis draagt Hij het oordeel dat Zijn tarwe verdiend had.
Zo draagt Hij vrucht.
Er is redding voor jou en mij.
Wij leven van Zijn gerechtigheid.
Vandaag klinkt het Evangelie opnieuw.
Wie tot Christus vlucht, zal Hij niet uitwerpen.
Vers 43 Dan zullen de rechtvaardigen stralen als de zon, in het Koninkrijk van hun Vader.
Een schitterend einde.
Een stralend einde.
De rechtvaardigen zullen stralen als de zon…
Niet omdat zij zo rechtvaardig waren, van die nette, oppassende burgers….
Nee, enkel en alleen omdat zij bekleed zijn met de gerechtigheid van Christus.
Gods kinderen zijn vaak zwak.
Ze kennen strijd.
Ze kunnen vallen.
Ze kunnen twijfelen.
Ze kunnen veracht worden.
Maar Jezus Christus ziet verder.
Hij ziet de oogst.
De dag waarop alle zonde verdwenen zal zijn.
Alle kwaad verdwenen.
Geen onkruid meer.
Geen duivel, geen boze, geen satan meer.
Geen tranen meer.
Alleen Zijn Koninkrijk.
Het mag moed geven om vol te houden.
Misschien kijk je met zorg naar de kerk.
Misschien kijk je met zorg naar je kinderen, je kleinkinderen, je familie, vrienden.
Misschien zie je zoveel onkruid dat je er moedeloos van wordt.
Misschien kijk je naar je eigen leven en denkt je: er groeit nog zoveel verkeerds.
Onthoud dat de Heere Jezus impliciet zegt:
Niet de vijand heeft het laatste woord, maar Ik.
Ik de Zaaier zal het oordeel uitspreken.
Niet het onkruid bepaalt de toekomst.
Maar Ik bepaal de toekomst.
Ik zal oogsten.
Jezus bouwt Zijn Koninkrijk.
Vaak verborgen, maar onweerstaanbaar.
Hij weet wat Hij gezaaid heeft.
Daarom verliezen we nooit de hoop.
Ook niet als de groei zo langzaam lijkt te gaan.
Ook niet als het kwaad alle ruimte lijkt te krijgen.
De Koning waakt.
Hij bewaart Zijn gemeente.
Hij voltooit Zijn werk.
En eens zal Hij Zelf zeggen: “De oogst is gekomen.”
Dan zal de tarwe van de dolik, het onkruid gescheiden worden.
Dan zal alle eer zijn aan het Lam.
“Wie oren heeft om te horen, laat hij/zij horen.”
Amen.
[i] Zie https://glismeijer.com/2026/07/19/de-zaaier/, d.d. 2026-07-25.
[ii] Graag verwijs ik naar Inferno. De ontdekking van de hel van Arnold Huigen, zie: https://www.boekhandelsmit.nl/9789043543415/arnold-huijgen/inferno/, d.d. 2026-07-25.
Goudse pelgrim 